четвртак, 25. јун 2015.

Istraživanje stavova o legalizaciji kanabisa u Srbiji


U Okviru Youth Organizations for Drug Action in Europe projekta Re Generacija je u maju sprovela online istraživanje o stavovima prema legalizaciji kanabisa u Srbiji. Infograf predstavlja rezultate istraživanja! 
Podršku za prikupljanje podataka i promocijzu istraživanja pružila je Inicijativa za Promenu Zakonske Regulative Kanabisa - IRKA! 




среда, 18. фебруар 2015.

Poziv za sve mlade: Potrebne priče o ratu prema drogama!

 https://docs.google.com/forms/d/1LYMRaFrjS7Ha6AOU7o6MsSR0bR6MoJh2ow3Kvu3_qVo/viewform

Students for Sensible Drug Policy (http://ssdp.org/) je "grassroot" mreža mladih ljudi i studenata koji pokreću akcije protiv negativnih i kontraproduktivnih politika prema drogama na nas, pojedince i društvo. Veruju da bi politike prema drogama trebale da budu zasnovane na dokazima, smanjenju štete i utemeljene u interese javnoh zdravlja i ljudskih prava.

SSDP UK (http://ssdp.org.uk/) u saradnji sa SSDP US i drugimograncima organizacije kao delovima SSDP Međunarodnog Komiteta trenutno sprovodi kampanju prikupljanja priča o ratu prema drogama, i kako politike prema drogama zasnovane na ovom konceptu utiču na mlade. Ova zbirka priča, uz dozvolu, biće deo aktuelne međunarodne kampanje koju organizuju kako bi istakli negativne posledice loših politika prema drogama na mlade. Pojedine priče biće predstavljene na konferenciji Ujedinjenih Nacija u martu, kao deo ove kampanjeViše o ovoj kampanji možete da saznate na sledećem linku http://ssdp.org.uk/calling-all-youth-we-need-your-drug-war-stories

Ovim putem, Re Generacija Vas poziva da podelite Vaše priče i time doprinesete akciji. Formular je dostupan i da srpskom jeziku i možete ga popuniti i poslati ovde https://docs.google.com/forms/d/1LYMRaFrjS7Ha6AOU7o6MsSR0bR6MoJh2ow3Kvu3_qVo/viewform




уторак, 13. јануар 2015.

Prema rezultatima istraživanja "Clubbing i zdravlje mladih" rekreativna upotreba psihoaktivnih supstanci u parti setingu je učestala. Mlađe generacije vođene radoznalošću često nemaju adekvatne informacije u vezi bezbedne upotrebe psihoaktivnih supstanci i smanjenja štete, a samim tim su nespremni za potencijalne rizike povezane sa upotrebom droge i alkohola. Ovo istraživanje predstavlja dokaz da su programi smanjenja štete u noćnim klubovima neophodni na teritoriji čitave zemlje. 
Podaci predstavljaju rezultate istraživanja u okviru Youth Organizations for Drug Action projekta, a infograf je izrađen u okviru European Drug Policy Initiative projekta, u saradnji sa HCLU-om. 



уторак, 04. децембар 2012.

Srbija samo prividno usklađuje zakone o drogama u skladu sa EU preporukama


If you want to read the English version of the article please see drugreporter website: http://drogriporter.hu/en/node/2240

Propisi i zakoni koji se odnose na posedovanje i upotrebu psihoaktivnih supstanci u Srbiji mogu se omogućavaju interpretaciju na različite načine. Da li je to pretnja, ili se može razumeti i kao oblik lažne „dekriminalizacije“?


U Srbiji, posledice koje proističu iz lične upotrebe psihoaktivnih supstanci variraju drastično, od osoba koje (ako imaju sreće) budu oslobođene, ili im je izrečena samo novčana kazna (u slučaju da se radi o posedovanju supstance za ličnu upotrebu), a u najgorem slučaju, zatvorska kazna. Ne postoji jasna zakonska definicija o količini posedovanja psihoaktivnih supstanci preko koje se može izreći zatvorska kazna (EMCDDA, 2012; Pompidou Group, 2010).

Kada slučaj stigne do pravosudnog sistema, sudije mogu odrediti obavezno lečenje, bilo stacionarno u zatvoru, ili ambulantno u specijanlim bolnicama za bolesti zavisnosti. Odluka o vrsti tretmana zavisi od mišljenja psihijatra. U slučajevima kada je određen tretman u zatvorskom setingu, osuđeni se prvo podvrgava lečenju zavisnosti, a nakon toga mora da odsluži presudom donešenu zatvorsku kaznu. Tokom služenja zatvorske kazne i nakon otpusta ne postoji sistem praćenja, što nažalost često rezultira predoziranjem – iako statistike pokazuju trend povećanja obaveznog lečenja  umesto zatvorske kazne (Pompidou Group, 2010).

Principi Nacionalne strategije za borbu protiv upotrebe droga (2009 - 2013) su prema definiciji: poštovanje zakona, ljudskih prava, kao i prava na dostupnost informacija o rizicima i posledicama upotrebe droga. Dalje, Strategija definiše potrebu da se zaštite pojedinci i zajednica od posledica upotrebe i zloupotrebe droga, dostupnost tretmana svim korisnicima droga, etičke stavove prema korisnicima droga bez diskriminacije i stigmatizacije, jačajući institucionalne kapacitete i multidisciplinarni pristip. Strategija uključuje i akcioni plan koji se fokusira na intersektorksu saradnju, baziranu na smanjanju ponude i potražnje, informacijama, istraživanjima i evaluaciji, internacionalnoj saradnji i smanjenju štete. Nacrti relevantnih zakona su izrađeni (EMCDDA, 2012; Government of Serbia, 2009; Pompidou Group, 2010).

Pokušaj pružanja servisa zatvorenicima sa bolestima zavisnosti     
                                                                          
Među aktivnostima u vezi sa tretmanom zavisnosti, akcionim planom je predviđeno pokretanje programa tretmana u zatvorima, bez jasno predloženih modela tretmana. Smanjenje štete se ne pominje kao takvo, već kao „smanjenje štetnost upotrebe droga“ što uključuje i programe zamene igala. Opet, međutim, ne postoji detaljan plan implementacije ovih programa u zatvorima (Vlada Republike Srbije 2009).

Istovremeno, nova Nacionalna strategija za borbu protiv HIV/AIDS-a (2011 - 2015) ističe značaj prevencije HIV-a među najvulnerabilnijim grupama. Injektirajući korisnici droga predstavljaju jednu od osnovnih ciljnih grupa Strategije, a kao predviđeni mehanizmi prevencije prepoznati su servisi iz oblasti smanjenja štete. Kada je reč o zatvorenicima, glavni cilj je: “smanjiti rizik od HIV infekcioje i polno prenosivih infekcija među zatvorenicima, tako da do 2015. godine najmanje 60% zatvorenika bude obuhvaćeno preventivnim aktivnostima i programima“.  

Realnost vs. planovi i strategije

Iako se čini da su pravno okruženje i dogovorene strategije spremni za uvođenje javozdravstvanih programa zamene igala, postojanje programa smanjenja štete je, u zatvorima u Srbiji, i dalje odsutno. Tokom 2009. godine, Uprava za izvršenje krivičnih sankcija, pri Ministarstvu pravde, je prijavila 4495 korisnika droga, na služenju zatvorskih kazni; 60% je koristilo heroin pre pritvora, a 80% je koristilo marihuanu (EMCDDA, 2012).

Uprkos postavljenim ciljevima gore pomenutih strategija, zaposleni u zatvorima su uglavnom usmereni na redukciju unošenja psihoaktivnih supstanciu zatvore. Sa druge strane, zatvorenici imaju slabu ili nikakvu psihosocijalnu podršku. Prema njihovim navodima, tokom služenja zatvorske kazne se može čuti da postoji mogućnost da nekada neko dođe i sa njima porazgovara o rizicima upotrebe psihoaktivnih supstanci i njihovim pravima. U Nacionalnoj strategiji za borbu protib HIV/AIDS-a se pominje da je, do kraja septembra 2010. godine, preko 4828 zatvorenika iz 12 zatvora bilo pokriveno preventivnim aktivnostima, što iznosi skoro 43% zatvorke populacije u Srbiji. Međutim, ne postoje detaljni podaci o specifičnostima preventivnih aktivnosti (Ministarstvo zdravlja, 2011). One se verovatno sastoje iz edukativnih aktivnosti i dobrovoljnom poverljivom savetovanju i testiranju (DPST) na HIV/AIDS, jer ni distribucija kondoma u zatvorima nije dozvoljena.  Ministarstvo je upoznato sa činjenicom da je svest o polno prenosivim infekcijama među zatvorskom populacijom alarmantna, jer često nemaju prilike da se obrate lekaru, čak i u slučajevima kada su simptomi očigledni.

Znaci za uzbunu

Kada osoba dođe na izvrđenje zatvorske kazne obavezan je lekarski pregled, koji ne obuhvata obavezno testiranje na HIV i Hepatitis B i C. Zatvoreniku se savetuje da se podvrgne testiranju na dobrovoljnoj bazi- jer su testovi dostupni, i rezultati su poverljivi. Ukoliko je test pozitivan, osoba se upućuje na Infektivnu kliniku. Dodatna prednost je da su svi zatvorenici, prepoznati kao korisnici droga, edukovani o HIV i Hepatitis infekcijama i overdose-u. Istovremeno, korisnici su svesni stigme sa kojom će se suočiti kada i ako postane poznato da imaju HIV ili Hepatitis.

Napredak srpskog sistema se ogleda u činjenici da se terapija održavanja metadonom može nastaviti u zatvoru, ukoliko je program započet pre održavanja kazne.

Nezavisni medicinski izvori upozoravaju, međutim, da postoji lanac birokratskih procedura između Ministarstva zdavlja i Ministarstva pravde koji može biti dugotrajan. U praski, to znaći da zatvorenici uglavnom moraju da provedu nekoliko dana na niskim dozama metadona. Simptomatski tretman i benzodiazepini se koriste za ublažavanje simptoma detoksikacije. Činjenica je i da zatvorski servisi nisu zvanično prepoznati od strane specijalnih bolnica za lečenje zavisnosti, tako da, do skoro, nije bila moguća supstituciona terapija u zatvorima. (103 zatvorenika, su ipak, dobijala supstitucionu terapiju, prema zvaničnim podacima EMCDDA-a).

Istovremeno, postoji obrnuta diskriminacija kada je reč o ženama. Žene su osuđene na kraće zatvorske kazne u odnosu na muškarce, u slučajevima posedovanja i distribucije psihoaktivnih supstanci (UN Team Group on HIV/AIDS, 2010). Zatvorenice čine samo 5% zatvorske populacije. Među njima, 10% je uključeno u tretman psihijatrijskih bolesti i bolesti zavisnosti.

Čemu možemo da se nadamo?

Korisnici droga u Srbiji su svesni stepena uticaja Evropske Unije na beogradsku Vladu, tako da postoji nada u izveštaju sačinjenom, nakon posete Srbiji, od strane Evropskog Komiteta za prevenciju torture i nehumanog i ponižavajućeg postupanja ili kažnjavanja (CPT):  

„CPT preporučuje da srpski zvaničnici moraju da razviju strategiju za borbu protiv infektivnih bolesti u zatvorima (posebno HIV, Hepatitis i dermatološke infekcije) uključujući prižanje informacija, kako zatvorenicima, tako i zaposlenima u zatvorima o obrascima prenošenja, kao i snabdevanje neophodnim sredstvima zaštite, analogno onima dostupnim opštoj populaciji.“  U 2007. godini, Komitet je dao preporuke srpskim zvaničnicima da je neophodno razviti svobuhvatnu strategiju za pružanje podrške zatvorenicima sa bolestima zavisnosti.

Odgovor Vlade Srbije na preporuke CPT-a je: „Objavljene su brošure o prevenciji prenošenjainfektivnih bolesti i distribuirane u svim zatvorima u Srbiji.“

Predstavnici  Vlade neprestano tvrde da se Srbija kreće u pravcu evropskih praksi:

Ideja pokretanja programa zamene igala u zatvorima je predložena Vladi, istovremeno, kada su u Nemačkoj ti programi ukinuti. Kako programi zamene igala nisu generalno prisutni u zemljama Evropske Unije, srpski političari nisu motivisani da uvedu ove programe u zatvore.

Na širem planu, u Ministarstvu pravde postoji svest da su psihoaktivne supstance u zatvorima prisutne, ali se čini da se ne prihavata činjenica da je prenošenje  virusnih infekcija povezano sa bolestima zavisnosti. Takođe, postoji i nedostatak svesti o zdravstvenim problemima u zatvorima u Srbiji, tako da ova tema nije javno prepoznata kao važna. Pitanja kao što su programi zamene igala ili distribucija kondoma ostaju politički nekorektna, ali i bez podrške šire društvene javnosti.

Konačno – vođeni predrasudama, nedostatkom informacija, kao i generalno nedostatkom svesti, ova pitanja se ne emituju široj društvenoj javnosti  u Srbiji.

Pored toga, sadašnja Vlada, je sve samo ne liberalna, tako da ne postoji nada da će se uslovi za korisnike droga u zatvorima ikada promeniti iz korena, kako bi njihovi problemi bili prepoznati kao zdravstveni.


Dragan Stamenovic, Re Generation

понедељак, 29. октобар 2012.

U ime Oca… (Tretman korisnika droga u verskim zajednicama)





 



If you want to read the English version of the article please see drugreporter website: http://drogriporter.hu/en/node/2218

Uprkos neprijateljskim stavovima Srpske Pravoslavne Crkve (SPC) prema korisnicima psihoaktivnih supstanci, ona je priznata od strane Vlade Srbije kao kljični partner u tretmanu bolesti zavisnosti. Nevladine organizacije (NVO) koje rade u ovoj oblasti izražavaju ozbiljnu zabrinutost prema ambicijama SPC da sprovodi tretman bolesti zavisnosti.

Moglo bi se reći da je sve počelo sa preporukama EU, ali je to zapravo daleko od istine. Evropska Komisija je predložila Vladi Srbije da u okviru Nacionalne strategije za borbu protiv zloupotrebe droga (2009–2013), kao aktivnog učesnika prepozna civilno društvo.

Umesto stručnog razmatranja, čini se da je beogradska Vlada izabrala politički način da se uhvati u koštac sa ovim pitanjem. Izabrana je SPC kao glavni saradnik, umesto konsultacija sa profesionalcima u oblasti smanjenja štete i stručnjaka u oblasti tretmana korisnika droga.  Za ekspertske NVO u ovoj oblasti bi prihvatljivo bilo da je SPC izabrana za civilnog partenera, da crkva, u ne tako dalekoj prošlosti, nije pravila velike greške u svojim programima tretmana bolesti zavisnosti. 

Nažalost, su aspiracije SPC prema lečenju korisnika droga postale poznate široj srpskoj javnosti  kada je krajem maja 2009. godine „procureo” jedan video snimak iz duhovno-rehabilitacionog centra Crna Reka. Snimak prikazuje scene teškog batinjanja jednog od štićenika, u kome učestvuje i Protojerej Branislav Peranović, koji poslednjih šest godina rukovodi Duhovnim centrom.  http://www.youtube.com/watch?v=CIYP0k7w8GY&feature=related

Nakon incidenta, centar u Crnoj Reci je raspušten. Međutim, slučaj protiv sveštenika je još uvek u toku, dok su njegovi saučesnici, između ostalog, optuženi i za seksualno zlostavljanje štićenika, dobili kazne ispod zakonskog minimuma.

Ali tu nije bio kraj angažovanju SPC u tretmanu korisnika psihoaktivnih supstanci. U njenom okrilju otvoreno je šest novih duhovnih zajednica pri kojima su zavisnici apstinirali u strogom manastirskom okruženju uz težak fizički rad i molitvu. Jedna od njih je i duhovno-terapijska zajednica “Zemlja živih” u Čeneju, u medijima često predstavljana kao primer dobre prakse.

Ministar zdravlja Zoran Stanković i patrijarh srpski Irinej 22.06.2011 potpisuju memorandum o saradnji, koji utvrđuje obaveze Srpske pravoslavne crkve i resornog ministarstva u vezi što kvalitetnijeg sprovođenja projekta terapijske zajednice "Zemlja živih". ”Projekat terapijske zajednice "Zemlja živih" ima za cilj besplatnu rehabilitaciju psihofizičkog stanja zavisnika i njihovu edukaciju, radi promovisanja i razvijanja zdravih stilova života. Cilj je i očuvanje i unapređenje zdravlja mladih i ujedno njihovo osposobljavanje da kroz vršnjačku edukaciju utiču na pojedinca i grupe u cilju zaštite i prevencije od psihoaktivnih supstanci”, saopšteno je iz Ministarstva zdravlja.

Promociju SPC u tretmanu korisnika droga, nastavio je Ministar unutrašnjih poslova Ivica Dačić, 18.03.2012 potpisavši sa patrijarhom Irinejem memorandum o saradnji SPC i MUP-a  na sprovođenju Strategije za borbu protiv zloupotrebe droga.

"U borbu protiv tog zla treba da se uključi čitavo društvo. MUP deluje represivno, Ministrastvo zdravlja u domenu lečenja, a dobrodošli su svi koji na bilo koji način mogu da pomognu. Daj Bože da procenat izlečenja bude sve veći i da sačuvamo živote naše dece", poručio je ministar Dačić, uz pohvalu centra u Čeneju i podsećanje da centar SPC nema veze sa slučajem "Crna Reka" koji je bio primer zloupotrebe.
Sadržaj ovih memoranduma predstavlja potpunu nepoznanicu, jer se tekstovi ovih memoranduma ne mogu naći na web sajtovima resornih ministarstava.  Predstavnici medija  su preneli  samo zvanične izjave potpisnika ovih sporazuma. To znači da javnost nije informisana o dogovorenim dužnostima i obavezama srpskih ministarstava, sa jedne strane, i SPC sa druge.

Dok su državni funkcioneri promovisali centre za rehabilitaciju pri SPC, koja bi po Ustavu Republike Srbije trebala da bude odvojena od državne uprave, priča je krenula drugim tokom. Sud je razvlačio proces protiv optuženog Protojereja Branislava Peranovića, a on seli se na drugi kraj Srbije i otvara novi centar „Sretenje”  u kome  se bavi „lečenjem” korisnika droga „proverenim metodama”.

Prema informacijama sa sajta www.sretenje.org, centar  svoju humanu delatnost obavlja pod nadležnošću Eparhije šabačke i Srpske pravoslavne crkve, a program lečenja rezultat je bogatog petnaestogodišnjeg iskustva i rada sa više od hiljadu zavisnika.

O rezultatima programa lečenja,  javnost Srbije je upoznata 07.08.2012, dan nakon što je Nebojša Zarubac, jedan od štićenika centra „Sretenje”, pronađen mrtav u jednom od pomoćnih objekata centra. Prema rezultatima obdukcije Zarubac je umro usled gušenja  ispovraćanim sadržajem; na njegovom telu je pronađeno između 50 i 100 udaraca tupim predmetom, što implicira na sporu i mučnu smrt.
Protojerej Branislav Peranović  je ponovo  uhapšen, rehabilitacioni centar „Sretenje” je zatvoren, šticenici poslati kući, a jedan mladi život je brutalno ugašen. Zahvaljujući tome što je država Srbija memorandumima o saradnji sa SPC  i njenom učešću u sprovođenju Strategije za borbu protiv zloupotrebe droga, dala mandat sveštenicima da  se bave lečenjem teških pacijenata kao što su korisnici psihoaktivnih supstanci.

Kao vrhunac licemerja, sada se i država i SPC ograđuju od delatnosti kojima se bavio Protojerej Peranović, dok ostali centri, otvoreni pod okriljem SPC, nastavljaju da pružaju servise korisnicima droga bez ikakve supervizije.

Bojan Arsenijević, Re Generacija


субота, 18. август 2012.












LOVE IS NEVER TOO EARLY OR NEVER TOO LATE, 
LOVE IS ALWAYS IN B[L]OOM*
             *written on a wall in one of the toilets by someone anonymous.


You never know what to expect when you go somewhere for the first time. I've been hearing about the Boom Festival for a year now, ever since last summer a friend introduced me to it. Everyone I met that has already experienced it had something exciting to tell about it, but they all ended their story the same way – it’s a magical place that leaves a life-changing mark. I never take the stories I hear for granted, so I naturally doubted these ones as well. I had more than one reason to do that, but the main one was pretty much the same for all of them. None had ever experienced it sober. Nevertheless, it made me wonder what it was that made it so special. Is it the effect of the drugs, the drinks or is it really the vibe of the festival itself that makes the difference? I wanted to find out and so I bought the ticket and went.

The festival is located at this beautiful lake Idanha a Nova in the interior of Portugal, not far from the town carrying the same name as the lake. The place resembles a desert seen in old American western films, with some more shadows to hide under and great amount of water to cool in. The place itself is almost entirely made of only recycled materials, and even the water and the waste are as recycled as they could be. Needless to say, the festival is promoting a healthy way of living in harmony with nature, at the same time pointing out the grandeur of nature. It spreads along the beach of the lake and it takes you at least an hour or even more to get from one end to another. It happens to many that they don't get to see all of it. From the camp, which is located in the woods up the hill, there is a view over the festival area and the lake. Down at the bottom of the hill, the camp ends and the bars begin. The lines for the meals and drinks are usually long, but you are not bothered, on a festival like this, with so many people present (around 50.000, or so they say), you can't really expect it to be any different. You wait for everything. Where the bars end, the stages begin. Altogether, there are five of them. Where that area ends, the Healing area starts. As you enter it, you feel a different vibe. Somehow it's much calmer than the rest, and the music with the crowd is left behind. From time to time, the wind brings some noise, but it works more as a reminder that you are still on a festival, and not as a disturbance. Here, you can find all kinds of meditation and healing workshops you can imagine. Yes, as I discovered that, I knew. My experience of the festival is going to be much different than I imagined or ever heard from any of my friends. At that moment I knew I will dedicate my time here to myself.

So at night, instead of going to the stages and listening to music, I went to bed early and was deep asleep before midnight almost every night, so that in the morning I could get up early and join the classes I wanted to attend. I didn't do drugs, I didn't even get drunk. Throughout all the festival I only had a beer. I was very satisfied to be finally doing something good for myself, and already there I felt myself changing. During the day, whenever I was too tired to practice or when there were breaks between the workshops, I went to the stages or to the beach and observed the people. When the festival began, they were all very excited about it, but not yet entirely opened. As the festival was approaching its end, people were getting more and more relaxed. There was nothing weird about seeing naked people dancing on the floor, or people dressed in most ridicules outfits. There, they looked as normal as any. The dance moves I’ve seen had been individually invented by the person performing it, right there and then, and they were all amazing, no matter how crazy. The palette was very colorful – from doing push-ups on the dance floor to dancing with your head inside the speakers, or wearing a tent instead of clothes… Anything you could imagine, everything goes and it all looks very normal. But that doesn't matter there. There, you are whatever you want to be, and whatever you are is loved and accepted by the surroundings. It’s a place to express, to enjoy and to love yourself as well as other people, no matter what. Strangers or friends, we were all the same there. We were not just people, but all members of a psychedelic tribe. We were the Boomers. So my story in the end is much different from the stories I've heard, but even though I’ve experienced it sober, it ends the same way nevertheless: It’s a magical place and it leaves a mark that changes your life, forever.
























                                                                

                                   Photos by: Vanja Miletić   
Radomir Popović